Nowa książka: Niedaleko pada granat od jabłoni Agnieszki Daukszy. Wydawnictwo Karakter.

Lina trzymała Ewę kurczowo, na wypadek, gdyby ktoś próbował ją wyrwać. Ale ani sekundy się nie wahała. Szła z brzegu kolumny. Wyciągnęła ręce, paliły mięśnie. Napięła je, rzuciła dziecko, jak najdalej, ponad płotem, między jabłonki. Zaczęło płakać. Więcej nie słyszała, szli jak nakręceni, nikt nie zwrócił uwagi. Chyba nikt.

Bohaterkę tej książki napędza zew przetrwania i tęsknota za córką. Czy dziecko, które po wojnie odnalazła w sierocińcu, było tamtą dziewczynką? Dlaczego zgodziła się, by adoptowało je małżeństwo Tuwimów? Gdy pół wieku później dochodzi wreszcie do spotkania obu kobiet, nadal nie ma pewności, kim dla siebie są. Czy opowieść może to wyjaśnić?

Agnieszka Dauksza z precyzją i literackim kunsztem pisze o uwikłaniu postaci w strategie przetrwania, asymilacji i awansu. Docieka, co w ich losach jest najbardziej prawdopodobne, zestawia sprzeczne racje, nie rozstrzyga cudzych i własnych wątpliwości. Pyta, jak określać status pogubionych dzieci i matek, jak mówić o osobach bez pochodzenia, o ludziach rozbitkach. Które więzy są ważniejsze: z krwi czy z wyboru? I ile granic trzeba przekroczyć, by miejsce urodzenia odczuwać jako własne?

Im bardziej poddajemy się rytmowi tej obłędnej pod wieloma względami opowieści, tym wyraźniej widzimy, jak jednostkowe losy przeradzają się w przypowieść o niepewności. Autorka subtelnie wykorzystuje różne konwencje – literatury faktu, eseju, prozy poetyckiej – by stworzyć tekst podający w wątpliwość pewniki historyczne i biograficzne, skłaniający do czujności wobec formy, która zwodzi. Z pewnością jednak przynajmniej w jednym można zaufać Linie Fischman: Słowa kłamią albo wszystko było kłamstwem.

Agnieszka Dauksza – Gdańszczanka w Krakowie, autorka książek: Ludzie nieznaczni. Taktyki przetrwania (2024), Jaremianka. Biografia (2019), Afektywny modernizm (2017), Klub Auschwitz i inne kluby. Rwane opowieści przeżywców (2016, 2021), Kobiety na drodze. Doświadczenie przestrzeni publicznej w literaturze przełomu XIX i XX wieku (2013). Współautorka Atlasu (polskiego) bezformia (2025). Dwukrotnie nominowana do Nagrody Nike, laureatka Nagrody Newsweeka im. Teresy Torańskiej, Nagrody Fundacji Nauki Polskiej, Nagrody Naukowej Polityki, Nagrody im. Adama Włodka, Nagrody Gryfia, Nagrody Juliusz, Nagrody KMLU, stypendiów twórczych Miasta Krakowa i Miasta Gdańska, stypendiów MNiSW i MKiDN. Pracuje na Uniwersytecie Jagiellońskim.

Justyna Dąbrowska – Psycholog, psychoterapeutka, redaktorka, wywiadowczyni. W 1989 roku debiutowała w Gazecie Wyborczej felietonami o swoich dzieciach i psychologii. Założycielka i wieloletnia redaktor naczelna miesięcznika Dziecko. Autorka tomów Nie ma się czego bać, Miłość jest warta starania, w których pytała polskich intelektualistów o to, co się widzi, czuje i myśli, gdy jest się na ostatnim odcinku drogi życiowej. W książce Zawsze jest ciąg dalszy publikuje rozmowy z psychoterapeutami i psychoanalitykami – jak to robią, że żyją tak długo? Co daje im siłę do pracy i miłości? Swoją drogą... to rozmowa z profesorem Bogdanem de Barbaro podsumowująca 50 lat jego praktyki.
Rozmawiała też z Zygmuntem Baumanem, Henrykiem Wujcem, Jackiem Kuroniem, Danutą Szaflarską, Joanną Kulmową, Krystyną Miłobędzką i wieloma innymi. Laureatka Nagrody im. Barbary Łopieńskiej za najlepszy wywiad prasowy – z Jerzym Jedlickim. Na początku listopada ukaże się jej najnowsza książka, rozmowa z profesorem Andrzejem Lederem o emocjach.
Jako psychoterapeutka zajmuje się pracą z kobietami w okresie okołoporodowym. Jest założycielką Szkoły Psychologicznej Opieki Okołoporodowej.